April alcohol awareness month: waarom één maand bewustwording het verschil kan maken

April is internationaal Alcohol Awareness Month. De campagne vindt zijn roots heeft in de Verenigde Staten, maar raakt een thema aan dat geen grenzen kent. Of je nu in New York leeft of in Amsterdam: alcohol is voor veel mensen zo gewoon geworden, dat de vraag “drink ik eigenlijk te veel?” zelden hardop gesteld wordt. We geloven bij Changes GGZ dat bewustwording een belangrijke en krachtige stap naar verandering is. Niet oordelen, maar eerlijk naar jezelf kijken. Een blik op de cijfers, realiteit en herstel van een alcoholverslaving.

Samenvatting van dit artikel:

  • April Alcohol Awareness Month is een van oorsprong Amerikaanse campagne van de NCADD om bewustwording te vergroten rondom alcoholgebruik- en verslaving, begrip te kweken voor oorzaken en behandelingen en verhalen van herstel te delen.
  • De cijfers over alcoholgebruik en alcoholverslaving liegen er niet om, er zijn samen meer dan 1,3 miljoen volwassen Nederlanders die overmatig en/of zwaar drinken.
  • Je spreekt van alcoholverslaving bij meer dan 2-3 glazen per dag of regelmatig binge drinken (5+ glazen).
  • Het stigma dat alcoholverslaving enkel voor mensen is die hun leven niet op orde hebben, duwt mensen onnodig lang in een ontkenningsfase.
  • Jij kunt bijdragen aan April Alcohol Awareness Month door educatie en openheid.

Wat is April Alcohol Awareness Month?

Alcohol Awareness Month werd in 1987 opgericht door de National Council on Alcoholism and Drug Dependence (NCADD) in de Verenigde Staten, aanvankelijk gericht op studenten die in hun nieuwe vrijheid misschien te veel dronken. Het groeide uit tot een nationale en inmiddels internationale beweging.

Elke jaar in april staat deze campagne in het teken van drie kerngedachten:

  • Bewustwording vergroten rondom alcoholgebruik en -verslaving
  • Begrip kweken voor de oorzaken van alcoholproblematiek en de beschikbare behandelingen
  • Verhalen delen van herstel, van herkenning, van hoop om anderen de stap naar hulp te laten zetten

Het initiatief duurt bewust een volle 30 dagen: lang genoeg om iets te laten landen, te laten bezinken, en misschien iets te laten veranderen. Dat het belangrijk is om hier aandacht aan te blijven schenken vertellen de cijfers wel.

De cijfers over alcoholgebruik en alcoholverslaving liegen er niet om

In de Verenigde Staten is de schaal van alcoholproblematiek indrukwekkend en confronterend.

Volgens het National Institute on Alcohol Abuse and Alcoholism (NIAAA) zijn er jaarlijks meer dan 178.000 alcoholgerelateerde sterfgevallen in de VS, waarmee alcohol een van de meest vermijdbare doodsoorzaken is. Meer dan 200 ziekten en letselcondities zijn gelinkt aan alcoholmisbruik.

Uit de National Survey on Drug Use and Health (NSDUH) blijkt dat in 2022 maar liefst 29,5 miljoen Amerikanen van 12 jaar en ouder voldeden aan de criteria voor een Alcohol Use Disorder (AUD).

En toch: er is ook ruimte voor voorzichtig optimisme. De “sober curious”-beweging wint terrein. Uit een onderzoek uit 2024 bleek dat 25% van de Amerikaanse volwassenen meedeed aan Dry January. Jongere generaties drinken aantoonbaar minder: Gen Z drinkt gemiddeld 20% minder alcohol per hoofd dan Millennials op dezelfde leeftijd deden.

Alcoholgebruik in Nederland en Europa

Ook in ons eigen land zijn de cijfers het waard om bij stil te staan. Volgens het Trimbos-instituut stonden er in 2024 30.286 personen geregistreerd bij de verslavingszorg met alcohol als primaire problematiek, een getal dat al een decennium lang vrij stabiel is. Dat stabiliteit op zichzelf is een signaal: hulpvragen blijven constant, de uitdaging verdwijnt niet vanzelf.

Van de volwassen Nederlanders drinkt 5,5% overmatig en is 6,7% een zware drinker (Trimbos-instituut, Gezondheidsenquête 2025). Dat zijn samen meer dan 1,3 miljoen volwassen Nederlanders die overmatig en/of zwaar drinken.

Positief: de totale alcoholconsumptie in Nederland daalde tussen 2022 en 2024 van 8,3 naar 7,3 liter pure alcohol per hoofd per jaar (vanaf 15 jaar). Een daling, maar nog altijd aanzienlijk.

De Europese regio als geheel heeft de hoogste alcoholconsumptie ter wereld, aldus de WHO. Bijna één op de vijf Europese drinkers drinkt minstens één keer per maand zes glazen of meer bij één gelegenheid.

Changes GGZ biedt verschillende eetstoornis behandelingen. Binnen Changes GGZ ligt de focus niet op het eetgedrag, maar op de onderliggende problematiek die de eetstoornis in stand houdt. Heb je vragen over eetstoornis of wil jij je aanmelden voor hulp? Neem vrijblijvend contact op met de collega’s van Changes GGZ!

Wanneer wordt drinken een probleem?

Alcohol is ingeburgerd in ons sociale leven. Een borrel na het werk, een glas wijn bij het eten, een biertje bij de wedstrijd. Dat maakt het juist zo lastig om alcoholverslaving symptomen te herkennen en te erkennen wanneer ‘normaal’ drinken overgaat in iets wat aandacht verdient.

De Gezondheidsraad adviseert volwassenen: drink niet, of in ieder geval niet meer dan één glas per dag. Toch voldoet slechts 46,4% van de Nederlandse volwassenen aan dit advies (Trimbos, 2025).

Een paar vragen om bij stil te staan:

  • Drink je vaker dan je van plan was?
  • Gebruik je alcohol om te ontspannen, stress te verlichten of iets niet te hoeven voelen?
  • Merkt iemand in je omgeving iets op over je drinkgedrag?
  • Lukt het je moeilijk om een avond, een weekend, of een week niet te drinken?

Eén ‘ja’ is geen diagnose. Maar het is wel een uitnodiging om eerlijker naar jezelf te kijken zonder oordeel.

Changes GGZ zelftest

De rol van stigma: waarom mensen niet om hulp vragen

Een van de belangrijkste doelen van Alcohol Awareness Month is het doorbreken van het stigma rondom alcoholverslaving. Want ondanks alle beschikbare hulp, zoekt lang niet iedereen die het nodig heeft die hulp ook op.

Ontkenning speelt daarin een grote rol. Veel mensen die worstelen met alcoholgebruik onderschatten hoeveel ze drinken, hoe lang het al speelt, of overschatten hun vermogen om er zelf mee te stoppen. Dat is geen zwakte; het is een bekende psychologische reactie op iets wat emotioneel bedreigend voelt.

Stigma versterkt dit. De gedachte dat alcoholproblematiek iets is van “anderen” (mensen die hun leven niet op orde hebben) houdt mensen weg bij de hulp die er voor hen is.

Bij Changes GGZ werken we vanuit de overtuiging dat verslaving een ziekte is waar meer onder schuilt. In de behandelingen richten we ons op de onderliggende problematiek en oorzaak waardoor alcoholgebruik naar alcoholmisbruik is gegaan. Hulp zoeken kracht vraagt en is geen teken van zwakte.

Hoe jij kunt bijdragen aan April Alcohol Awareness Month

Je hoeft zelf geen probleem te hebben om iets bij te dragen aan deze campagne. Bewustwording begint bij aandacht en dat kun je verspreiden.

  • Praat erover. Normaliter blijft alcoholproblematiek stil. Een open gesprek kan iemand helpen die al lang zoekt naar een ingang.
  • Deel je ervaringen. Of je nu zelf hersteld bent, mantelzorger bent, of gewoon bewuster wil omgaan met alcohol, jouw verhaal kan het verhaal zijn dat iemand anders de stap laat zetten.
  • Informeer jezelf. Kennis over wat alcoholverslaving is (en wat het niet is) helpt het stigma te slijten.

Bronnen:

Scroll naar boven